Door Anne

Jonge ouders verliezen zo’n 350 uur aan slaap in de nachten tijdens het eerste levensjaar van hun baby. Dat zijn maar liefst veertien hele dagen! Als je een baby krijgt wordt er altijd gezegd: slaapgebrek hoort erbij. Even doorbijten, met een paar maanden is het voorbij. Maar hoe zit dat als je baby veel te vroeg geboren wordt? En wat als het niet ‘met een paar maanden’ voorbij is?

Mijn eigen situatie. 

Ik weet het nog al te goed: mijn eerste maanden als moeder. Ik ben na een gecompliceerde en risicovolle zwangerschap bevallen van mijn tweeling, negen weken te vroeg. Na negentien weken met gebroken vliezen te hebben rondgelopen, voelde het als een groot cadeau dat ik ‘pas’ met 31 weken beviel.

In tegenstelling tot de verwachtingen van de artsen waren de longen van mijn zoontje (die al die tijd zonder vruchtwater in mijn buik zat) toch ontwikkeld: hij leefde en ademde! Van een overlevingskans van een procent switchten we naar een baby’tje dat aan het vechten was voor zijn leven. Zijn broer deed het bij de geboorte meteen goed voor een baby van 31 weken zwangerschapsduur. Beide jongens werden stabiel naar de NICU gebracht.

Een volgende onzekere periode brak aan. Een periode met veel heen en weer pendelen tussen onze woonplaats en het academische ziekenhuis een stuk verderop. Een periode waarin ik constant aan het kolven was om zoveel mogelijk moedermelk aan mijn jongens te kunnen geven. Een periode waarin we veel goed, maar ook slecht nieuws kregen. Een periode waarin we voor het eerst kennismaakten met écht slaapgebrek.

Toen kwamen ze thuis. Na vijf weken de eerste, na twaalf weken de tweede baby. Wat ben ik blij dat de verpleegkundigen mij in de ziekenhuisperiode hebben aangespoord goed voor mezelf te zorgen. Ik ben zelfs een aantal keren de afdeling af gestuurd om te gaan slapen. “Je hebt straks al je energie nodig om voor je kleintjes te zorgen, dus zorg dat je zo uitgerust mogelijk bent als ze thuiskomen”, aldus de verpleegkundigen. Een waarheid als een koe, is gebleken.

De jongens waren ‘typische prematuurtjes’ volgens de gespecialiseerde kinderfysiotherapeut van het ToP-programma. Ze waren snel overprikkeld, huilden veel en zwaaiden ‘s nachts met hun armen heen en weer waardoor ze zichzelf wakker hielden. Van doorslapen is maandenlang geen sprake geweest. Wij waren gebroken, helemaal op. Er waren dagen waarop ik dacht dat ik geen stap meer kon verzetten. Deze staat van vermoeidheid was volledig nieuw voor mij.

Mijn jongens kwamen in mei 2017 thuis vanuit het ziekenhuis en per 1 juli dat jaar zou ik weer moeten werken. Dat ging niet, hoe graag ik ook wilde. Bovendien waren mijn jongens gecorrigeerd nog geen twee maanden oud. Ik kampte met een ernstig slaapgebrek, had veel stress en was nog helemaal niet toe aan werken. Gelukkig was mijn werkgever erg begripvol en kon ik nog een paar maanden langer thuisblijven.

Slaapgebrek tegengaan.

Slaapgebrek doet niet alleen iets met je lichaam, ook mentaal moet je het ontgelden. Ik voelde mij constant gestrest, had een kort lontje en werd ook neerslachtig. Door slaapgebrek is de kans op een depressie hoger, je wordt minder productief en je wordt vergeetachtig. Je oer-emoties komen meer op de voorgrond: je wordt banger en mopperiger. Hoe kun je dit doorbreken?

Onderzoekers hebben aangetoond dat een dutje van maximaal twee uur de effecten van een slechte nachtrust kunnen verminderen. Een korte slaap overdag kan ons immuunsysteem een boost geven en stress verminderen. Dit is dan ook de belangrijkste tip om slaapgebrek in de kraamtijd tegen te gaan: ga overdag even slapen, doe dutjes van twintig tot dertig minuten).

Tips: hoe kom je de eerste maanden door?

● Ga overdag even liggen als de baby slaapt. Ook al kun je op dat moment niet slapen, even op bed liggen en je ogen dicht doen werkt ook goed.
● Laat het huishouden los in de eerste periode met de baby. Denk eerst aan je eigen rust.
● Wissel de nachtvoedingen af met je partner. In het geval van flesvoeding met gekolfde melk of kunstvoeding is dit natuurlijk gemakkelijker dan bij het geven van borstvoeding. Overweeg dan om overdag te kolven, zodat je partner de moedermelk ‘s nachts via een flesje kan geven.
● Wissel de nachten met elkaar af en slaap een paar nachten in een andere ruimte, zodat je een aantal uren achter elkaar kunt slapen.
● Zorg ervoor dat je slaapkamer verduisterd kan worden, dit bevordert de aanmaak van melatonine, wat je diepe slaap bevordert.
● Investeer in een co-sleeper. Ik vond het erg gemakkelijk om mijn kleintjes naast mijn eigen bed te hebben, zo kon ik ze voor een voeding gemakkelijk bij me nemen.
● Wacht een paar weken met het versturen van het geboortekaartje. Wij hebben het kaartje pas verstuurd toen de jongens al drie weken thuis waren.
● Houd kraambezoek de eerste weken af. Het is al zwaar genoeg, visite kan nog wel even wachten.
● Drink veel water en niet teveel koffie, eet gezond en eet genoeg. Vooral als je borstvoeding geeft of kolft kost dit je lichaam veel energie. Zorg ervoor dat je genoeg energie tot je neemt door gezond te eten en veel te drinken.
● Neem hulp met beide handen aan. Als iemand aanbiedt je te helpen door bijvoorbeeld te koken of door even op te passen: doen!
● Ga naar de huisarts als je het niet meer aankunt. Je huisarts biedt niet alleen een luisterend oor, maar heeft ook praktische tips en kan doorverwijzen wanneer dat nodig is.
● Als laatste: vergeet niet dat dit voorbij gaat. Dit mantra herhalen heeft mij een paar keer een slechte dag door geholpen, het relativeert enigszins.

Bronnen: U.S. National Sleep Foundation, Endocrine Society’s Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism, Psychologie Magazine, Heit & Mem

Reacties

reacties

Voor ouders

Heb je of krijg je binnenkort een kindje dat op afdeling Neonatologie of een NICU wordt opgenomen? Je staat er niet alleen voor!

lees meer

Voor familie en vrienden

Een kraamvisite in het ziekenhuis gaat anders dan je gewend bent. We geven je graag wat tips en kadoideeën.

lees meer

Voor professionals

We bundelen onze krachten met zorgverleners in het Neokeurmerk. Hiermee maakt je ziekenhuis of afdeling inzichtelijk hoe hoog de kwaliteit van zorg is. Bezoek de speciale website voor meer informatie.

lees meer
Donatiebedrag in €:
0